Welcome to KhaingAungAung.com

Saturday, January 16, 2016

“ဇာပိုင္လုပ္လားကတ္ဖို ့လဲ”


၁၉၇၀ ျပည့္လြန္ ၀န္းက်င္ကာလက ရခိုင့္ေတာ္လွန္ရီးေဂါင္းေဆာင္ စာပီပညာသွ်င္ တကၠသိုလ္ဆရာ ႏိုင္ငံရီးသုေတသီ ဆရာစံေက်ာ္ထြန္းေရ “ငါရို ့တိ ဇာလုပ္ကတ္ဖို ့လဲ (What shall we do?”) လို ့ရခိုင္သားတိကို မီးခြန္းထုတ္ခပနာ နယ္ျမီလုက်ဴးေက်ာ္ဗိုလ္က် သူရို ့ကို ဆန္ ့က်င္ေရ ေဒသခံရို ့၏လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲ (၀ါ) အမ်ိဳးသားေတာ္လွန္ရီး (a war of independence of natives against alien conquerors or national revolution) ဆင္ႏြဲရဖို ့လို ့ တိုက္တြန္းအၾကံပီးခပါေရ။ အဂု ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္က ရခိုင္သမိုင္း၏ျပဌါန္းခ်က္အတိုင္း ရခိုင္လူမ်ိဳး၏ေတာင္းဆိုခ်က္နန္ ့အညီ ရခိုင္လူမ်ိဳး၏ဂုဏ္သိကၡာနန္ ့အသက္အိုးအိမ္စည္းစိမ္ကို အကာအကြယ္ပီးလားဖို ့ အမ်ိဳးသားေတာ္လွန္ရီးကို ရွိတန္းကဦးေဆာင္ပနာ တိုက္ပြဲ၀င္နိန္ပါေရ။ သမိုင္းစိုင္ဆက္ အညံ့မခံ တြန္းလွန္ပါလတ္ေတ ဗမာနယ္ခ်ဲ ့ဆန္ ့က်င္ေတာ္လွန္ရီးနန္ ့ ရခိုင္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ရီးလွဳပ္ရွားမွဳၾကီးမွာ ဘာရိန္းဘုရင္ ဗိုလ္ခ်င္းျပန္ေခတ္ကပိုင္ စစ္အင္အားအေတာင့္တင္းဆုံးနန္ ့ သမိုင္းစာမ်က္သစ္ရီးထိုးေမာ္ကြန္းတင္နိန္ေရ ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္နန္ ့လက္တြဲပနာ ရခိုင္တမ်ိဳးသားလုံး ဗမာက်ဴးေက်ာ္သူရို ့ကို ဇာပိုင္ႏွိမ္နင္းလားကတ္ဖို ့လဲ (How are we going to defeat Burman invaders?)။

လီေၾကာင္းတိုက္ခိုက္မွဳတိနန္ ့ဓါတုလက္နက္အပါအ၀င္လက္နက္ၾကီးတိကိုပါအသုံးျပဳခေရ ကိုးကန္ ့ကို က်ဴးေက်ာ္တိုက္ခိုက္ေတ ဗမာရို ့စစ္ပြဲစြာ ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ရီးရေရအခ်ိန္ကာလကပင္ ျဖစ္ပြါးခေရစစ္ပြဲတိထဲမွာ အျပင္းထန္ဆုံးနန္ ့အၾကီးမားဆုံးစစ္ပြဲျဖစ္ေတလို ့ ႏိုင္ငံတကာစစ္ပြဲေလ့လာရီးမဂၢဇိန္းတစ္ေစာင္ျဖစ္ေတ IHS/Jane’s Defence Weekly က ေမလ ၂၀ ရက္နိန္ ့ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ေထာက္ျပေျပာခပါေရ။ ဗမာစစ္တပ္ဖက္က ေထာင္နန္ ့ခ်ီပနာ အက်အရွုံးမ်ားလားခလို ့ က်င့္သုံးနိန္က် ဗမာလူမ်ိဳးေရးမုန္းတီးမွဳ၀ါဒနန္ ့ ေလာက္ကိုင္ေဒသက အျပစ္မဲ့ကိုးကန္ ့ျပည္သူတိကို အစုံလိုက္အျပဳံလိုက္ သတ္ျဖတ္ခကတ္ေတ။ အဂုေလ့ေသာ့ ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္ကို အျပတ္ေခ်မွဳန္းလားဖို ့လို ့ ထုတ္ေဖာ္ေၾကျငာထားပနာ ဓါတုလက္နက္၊ အေျမာက္တပ္တိနန္ ့လိုအပ္ေက လီေၾကာင္းကပါတိုက္ခိုက္လားဖို ့ အဆမတန္မ်ားျပားလြန္းေရ စစ္အင္အားကို ဗမာစစ္တပ္က ရခိုင္ျပည္မွာ တိုးခ်ဲ့ခ်ထားျပီးေက ထိုးစစ္ဆင္လားဖို ့ အဆင္သင့္လုပ္နိန္စြာကို တြိျမင္နိန္ရပါေရ။

အဂုပိုင္ ရခိုင္တမ်ိဳးသားလုံး လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္ခံလားရႏိုင္ေရ အျခိမ္းေျခာက္ခံနိန္ရေရကာလမွာ ဒူးေထာက္အညံ့ခံပနာ လိုင္ဖင္းအလွီးခံလားကတ္ဖို ့လား မဟုတ္ေက ရခိုင္ဆိုေရ ဗီဇသြီးအမွန္နန္ ့ မတရားစြာကိုလက္မခံ မမွန္စြာကိုမလုပ္ မဟုတ္စြာကိုမေျပာေရ အာရီယာန္သတၱိကို ထုတ္ျပပနာ ေတာ္လွန္တိုက္ပြဲ၀င္လားကတ္ဖို ့လား ဆိုေရ ကိုယ္ပိုင္အသိနန္ ့ဆုံးျဖတ္ရြီးခ်ယ္ကတ္ရဖို ့အခ်ိန္ကို ေရာက္ပါလတ္ေတ။ အမ်ိဳးသီလ ႏွစ္ဌါနကို ေစာင့္ထိန္းကတ္ေတလို ့ နာမတြင္ေရ ရကၡိတရို ့ရင္ဖတ္ထဲ အသြီးအသားထဲက အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒကို ရခိုင္ျပည္နန္ ့ရခိုင္တမ်ိဳးသားလုံး လြတ္ေျမာက္ရီးအတြက္ ေအနိန္ ့ေအကာလမွာ အသုံးမခ်ႏိုင္ေက ရခိုင္လူမ်ိဳးေလာက္မိုက္မဲေရ လူမ်ိဳး ေဒကမၻာျမီထက္မွာ ဟိလီဖို ့မဟုတ္ပါ။ ရခိုင္ရို ့အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒကို လက္တြိက်က် ရွင္းမျပ၀ံ့ေက၊ ေဒအမ်ိဳးသားရီး၀ါဒကို ႏွလုံးအိမ္ထဲမွာ နက္နက္ရွိုင္းရွိုင္းယုံၾကည္ပနာ တိုးတက္ဖြံ ့ျဖိဳးေအာင္လုပ္ျပီးေက လူမွဳရီးႏိုင္ငံရီးႏိုးၾကားမွဳအသိနန္ ့လူသားဆန္မွဳကို ေျပာင္းမလားႏိုင္ေက၊ ရခိုင္ရို ့အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒစြာ အသက္ေပ်ာက္နိန္ေရ အသီေကာင္နန္ ့တူနိန္လီပါဖို ့။ သီးျခားလြတ္လပ္ေတအခ်ဴပ္အျခာအာဏာပိုင္ ရခိုင္အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေတာ္ကို ျပန္ပနာထူေထာင္ျပီးေက အယင္ပိုင္ ကမၻာ့အလယ္မွာ ၀င့္ထည္လာစီရီးဆိုေရ ရကၡိတႏိုင္ငံရီးလမ္းစိုင္ကို အသက္သြင္းေမွာင္းႏွင္ပီးနိန္ေရ အဓိကစြမ္းအား ငါရို ့အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒစြာ ဇာေလာက္ျမင့္ျမတ္ေၾကာင္း ကမၻာ့အသိုင္းအ၀ိုင္းကို ထုတ္ျပဖို ့ လိုအပ္လာနိန္စြာ အမွန္ပါ။

ရန္သူဗမာစစ္အုပ္စုေရ သူရို ့စီစိုင္ထားေရအတိုင္း စစ္ရာဇ၀တ္မွဳတိကို ရခိုင္ျပည္မွာ က်ဴးလြန္ပါလတ္ေက ရခိုင္သမရခိုင္သားတိုင္းက ေရာက္ေတအရပ္ က်ေရနိန္ရာက ရေရလက္နက္ကိုစြဲကိုင္ပနာ ရခိုင္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ရီးလွဳပ္ရွားမွဳၾကီးထဲကို ၀င္လာကတ္ရပါဖို ့။ ျမိဳ ့တြင္းေျပာက္က်ားစစ္ဆင္ရီးကို အျခီခံျပီးေက အုပ္စုေခ်တိဖြဲ ့ပနာ ကိုယ္ပိုင္အစီအစိုင္နန္ ့ ရန္သူဗမာစစ္အုပ္စု အထိနာေအာင္ လုပ္လားသင့္ပါေရ။ ဗမာစစ္တပ္က ျဖတ္ေလးျဖတ္သုံးပနာ ရခိုင္လူမ်ိဳးကို ႏွိမ္နင္းလာေက ရခိုင္ရို ့ကေလ့ ယင္းဗ်ဴဟာအတိုင္း တန္ျပန္တိုက္ခိုက္လားသင့္ပါ ေရ။ ရခိုင္ျပည္ကို ရေရာင္းသတ္ေအာင္လုပ္ေက ဗမာတိနိန္ေရ တိုင္းတိေလ့ ထိန္းမႏိုင္သိမ္းမရျဖစ္ေအာင္ လုပ္လားသင့္ေရ။

ႏွစ္ေပါင္းႏွစ္ရာေက်ာ္ ကြ်န္ျဖစ္နိန္ျခင္းကလြတ္ေျမာက္ဖို ့ မ်က္ေမွာက္ပစၥကၡမွာ လူျဖစ္ရွုံး လူညြန္ ့တုံး လူလုံးမလွျဖစ္နိန္ျခင္းကို နိဂုံးခ်ဴပ္ဖို ့ ရခိုင္သားတိ ဇာပင္လုပ္လုပ္ တရားေရ။ အဆိုးဆုံးအေျခအေနကို ရင္ဆိုင္လားဖို ့ သိမ္ငယ္စိတ္နန္ ့ေၾကာက္စိတ္ကို ဖယ္ရွားပနာ “ရခိုင္သားစြာ ကြ်န္မဟုတ္ေ၀း” ရက္ျပတ္အႏွိမ္ခံ၊ အဖိႏွိပ္ခံ၊ အႏိုင္က်င့္ခံ၊ ဂုတ္သြီးစုပ္ခံလားဖို ့ေလ့ စာခ်ဴပ္မခ်ဴပ္ထား ဆိုစြာကို ေဒႏွစ္ဆယ့္တစ္ရာစုမွာ ထုတ္ျပလီကတ္ရဖို ့စြာဗ်ာယ္ေယ။ ။ ။


ခိုင္ေအာင္ေအာင္
ဂ်န္န၀ါရီ ၁၆ ရက္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္





Thursday, November 12, 2015

“ရခိုင့္လူထုပါ၀ါနန္ ့စစ္ေရးအာဏာ က်ယ္ျပန္ ့လာပါစီ”


ေတာင္တရုတ္ပင္လယ္ျပင္မွာ စစ္မီးေတာက္လာလတၱံ ့လို ့ေဟာကိန္းထုတ္ခစြာေရ တျခားလူမဟုတ္။ The COC Theory (The Clash of Civilization Theory) လို ့ ကမၻာ့ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းအရာတိကို ေလ့လာလိုက္စားသင္ယူကတ္ေတနယ္ပယ္မွာ လူသိမ်ားလြန္းေရ ျဒပ္မဲ့သီအိုရီတခုကိုခ်ျပခေရ အေမရိကန္အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီ နာေမၾကီးႏိုင္ငံေရးသိပၺံပညာသွ်င္ဟားဗတ္တကၠသိုလ္ပါေမာကၡ ဟန္တန္တြန္ (Samuel P. Huntington) ပင္ ျဖစ္ေတ။ သူ ့ေျပာဆိုခ်က္က ျပႆနာကို မီးခြက္ထြန္းပနာ ရွာတတ္ေတ ရွုုေဒါင့္အျမင္တခုလို ့သတ္မွတ္ႏိုင္ေကေလ့ အဂုကမၻာ့ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနတိအရ အင္အားၾကီးႏိုင္ငံရို ့၏အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြါးတိပြန္းပဲ့ပါလတ္ေက ႏိုင္ငံေရးပဋိပကၡကို စစ္ေရးနန္ ့ရာေျဖရွင္းပါလတ္ကတ္ေတ သမိုင္းစာမ်က္ႏွာထက္ကို ျပန္ေရာက္လားႏိုင္ေရ။ ဒုတိယကမၻာစစ္အလြန္ တိုင္းျပည္ႏိုင္ငံတိမွာ ဒီမိုကေရစီထြန္းကားလာမွဳကို လွိဳင္းသေဘာနန္ ့တိုင္းတာပနာ ေနာက္ဆုံးတတိယလွိဳင္းမွာ ေလဘရယ္ဒီမိုကေရစီစြာ အတက္ထက္ အက်ဖက္ကို ပိုမ်ားပါလတ္ဖို ့လို ့ ေဟာကိန္းထုတ္ပစ္ခစြာေလ့ ေဒ အေမရိကန္အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီၾကီး ဟန္တန္တြန္ ပင္ ျဖစ္နိန္ေရ။

ႏွစ္ဆယ္ရာစုအကုန္ ႏွစ္ဆယ့္တစ္ရာစုအ၀င္မွာ ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွန္းနန္ ့တတူ အေနာက္ဥေရာပတိုင္းျပည္တိမွာ ေပၚျပဴလာ၀ါဒီတိ(Populists) လို ့ေခၚကတ္ေတ အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီလက္သစ္တိ ေပၚပါလတ္ပနာ ေလဘရယ္ဒီမိုကေရစီကို စိန္ေခၚပါလတ္ကတ္ေတခါ ဟန္တန္တြန္ေျပာစကားတိက ျပန္လို ့ ေခတ္စားပါလတ္ေတ။ အေမရိကန္သတင္းသမား စာရြီးဆရာ ေသာမ္(စ္) ဖရုိင္မန္ (Thomas Friedman) ေျပာခေရ လြတ္လပ္ညီမွ်ေရကုန္သြယ္မွဳတိနန္ ့ ကမၻာၾကီးကျပားလားပနာ ႏိုင္ငံနယ္နမိတ္တိေလ့ျပိဳက်လားရေရ ဆိုေရ အျမင္က လက္တြိႏိုင္ငံေရးေလာကမွာ အေဂါင္ေဂါင့္ျပိဳက်နိဂုံးခ်ဴပ္လားျပီးေက ဆြီဒင္ရို ့ပိုင္ စကင္ဒီးေနဗီးယန္တိုင္းျပည္တိကေတာင္ သူရို ့ႏိုင္ငံနယ္နမိတ္ေဘာ္ဒါတိကို ပိတ္လာေရ။ လူသားခ်င္းစာနာပါေရ….ဒုကၡသည္တိကို ကူညီရပါဖို ့ဆိုေရ အသံေကာင္းဟစ္မွဳတိ အဆုံးသတ္လားပနာ တရားမ၀င္ရြိေျပာင္းအလုပ္သမားတိေရ သူရို ့လူ ့ေဘာင္တိကို ျခိမ္းေျခာက္လာနိန္ပါေရလို ့ကမၻာ့မီဒီယာထက္မွာ ေျပာင္ေျပာလာကတ္ပါဗ်ာယ္။

ဆိုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုျပိဳက်လားေရေနာက္ပိုင္း ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ေျပာင္းလဲက်င့္သုံးခကတ္ေတ အရွိဥေရာပသားတိက အဂုဆိုေက အယင္ဘ၀ကို ျပန္လားခ်င္ေရ အတိတ္လြမ္းေတးျခင္းတိကိုဆိုပနာ မ်က္ရီေခ်တိစီးလို ့ ဒီမိုကေရစီကပီးေရ အငတ္ဒဏ္ကို မခံစားႏိုင္ပါဗ်ာယ္လို ့ ေအာ္နိန္ကတ္ပါယင့္။

ပင္လုံညီလာခံကပင္ ေအဂု ၂၀၁၅ ရြီးေကာက္ပြဲလြန္ကာလကို ျပည္ေထာင္စု၀ါဒီရို ့က သြီးစစ္ေတတန္းတူေရးအတြက္ စစ္မွန္ေရဖယ္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုေပၚထြန္းေရးသမိုင္းလို ့ တင္စားေျပာဆိုနိန္ကတ္ေကေလ့ တျခားတဖက္ကၾကည့္ေက ေအခ်င့္စြာ လက္တြိမွာအေကာင္အထည္မေပၚလာေရ ႏိုင္ငံေရးပုံစံတခုျဖတ္သန္းျခင္းလို ့ေျပာရပါဖို ့။ အလုပ္မျဖစ္ ပ်က္လားခရေရ ဖယ္ဒရယ္စနစ္ (Defunct federalism) ဆိုေက ပိုမွန္နိန္ဖို ့ထင္ေရ။

ဗမာကေတာ့ေက သူ ့လမ္းေၾကာင္းအတိုင္း တစိုက္မတ္မတ္လားပါလတ္ေတ။ ဗမာအာဏာကို ဗမာကျပန္ယူပနာ ဗမာအခ်ဴပ္အျခာအာဏာပိုင္ႏိုင္ငံေတာ္ထူေထာင္ေရးဆိုေရ လမ္းစိုင္ကို ၁၉၃၀ ေက်ာ္ ၀န္းက်င္ကာလေလာက္ကပင္ ခ်မွတ္လာျပီးေက ဂနိကာလထိ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဆုပ္ကိုင္ထား လာႏိုင္ေရ။ အမ်ားကေမွ်ာ္မွန္းထားခကတ္ေတ ၂၀၁၅ ရြီးေကာက္ပြဲအလြန္မွာ သန္းေပါင္း ငါးဆယ္ေက်ာ္၏အက်ိဳးတရားကိုျဖစ္ထြန္းစီဖို ့ ႏိုင္ငံေရးအေျပာင္းအလဲထက္ ဗမာပါတီျဖစ္ေတ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ ့ခ်ဴပ္က ဗမာအာဏာကိုထူေထာင္ပနာ ဗမာကရာ အရာအားလုံးကိုခ်ဴပ္ကိုင္လားဖို ့ ႏိုင္ငံေရးအျခင္းအရာတိကို လွမ္းျမင္လာရေရ။ သယံဇာတအက်ိဳးအျမတ္ခြဲ၀ီပီးေရး၊ ဗဟိုထိန္းခ်ဴပ္မွဳကိုျဖိဳဖ်က္ပနာ အာဏာကိုခြဲ၀ီက်င့္သုံးေရးနန္ ့မတူကြဲျပားေရလူမ်ိဳးတိၾကားမွာ တန္းတူညီမွ်မွဳကို တည္ေဆာက္လားႏိုင္ဖို ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္တိက ရီခဲေတာင္ၾကီးအရည္ေပ်ာ္က်လားေရပိုင္ လုံးပါးပါး ပါလတ္ေတ။

ေဒပိုင္ကာလမွာ အဆိုးဆုံးကို ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းလားဖို ့ ရခိုင္ျပည္သားရို ့ ဇာလုပ္သင့္ပါလဲ။ လူထုပါ၀ါကို က်ယ္ျပန္ ့စီပနာ စစ္ေရးအာဏာညီမွ်ေအာင္လုပ္လားျခင္းကရာ အေကာင္းဆုံးမဟာဗ်ဴဟာနန္ ့လမ္းစိုင္တခုလို ့ထင္မိပါယင့္။


ခိုင္ေအာင္ေအာင္
ႏို၀င္ဘာလ ၁၂ ရက္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္

Sunday, October 4, 2015

“ကြ်န္ျဖစ္နိန္ရျခင္းဒုကၡက ကင္းလြတ္ခ်င္ေက”

လူ ့ယိုင္ေက်းမွဳျပန္ ့ပြါးေရး (Civilizing Mission) ဆိုေရ မူ၀ါဒနန္ ့ အဂၤလိပ္ရို ့ကိုလိုနီလုပ္ထားေရ ကာလက အိႏိၵယတိုက္ၾကီးမွာ လူဦးေရ သန္းေလးရာ ဟိျပီးေက အဂၤလိပ္က လူ သုံးေထာင္ရာဟိေရ။ ယင္းအတြက္နန္ ့ မဟတၱမဂႏီၵက ႏိုင္ငံျခားကပညာသင္ျပီးေက အိႏိၵယကို ျပန္လာေရခါ “အဂၤလိပ္သုံးေထာင္က အိႏိၵယတိုက္သား သန္းေလးရာကို ဇာပိုင္ပင္ေလ့ အုပ္ခ်ဴပ္ပနာ ဂုတ္သြီးစုပ္ထားႏိုင္စြာလဲ” ဆိုေရ မိန္းခြန္းကို အံ့ၾသတၾကီးနန္ ့ မိန္းနိန္ခေရ။

လူဦးေရ ဇာေလာက္ပင္မ်ားမ်ား အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရးႏိုးၾကားမွဳမဟိေက ကြ်န္ျဖစ္လားတတ္ေတ။ တခုကိုေလ့မစိုင္းစား တေယာက္ကိုေလ့ လူမထင္၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကိုခ်စ္ရေကာင္းမွန္းမသိ၊ ကိုယ့္လူမ်ိဳးကိုတန္ဖိုးထားရေကာင္းမွန္းမသိ၊ ကိုယ္ရို ့အခ်ဴပ္အျခာအာဏာကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ထားရေကာင္းမွန္းမသိ၊ ငါထမင္း၀ေကက်ီဗ်ာယ္ ငါေကာင္းစား ေရးအဓိကဆိုေရ ကိုယ္လြတ္ရုန္းတတ္ေတ အခြင့္အေရးသမားတိ လူ ့အဖြဲ ့အစည္းထဲမွာ မ်ားလာျခင္း၏ အက်ိဳးဆက္က ယိုင္ေက်းမွဳရွိက်လြန္းေရ အိႏိၵယတိုက္စြာ ညဇာကမြီးလို ့လူျဖစ္ပါလတ္ေတ အဂၤလိပ္ဘားမွာ ကြ်န္ျဖစ္လားခရေရ။ ငါ့အတၱကို ရွိတန္းတင္ခပနာ တိုင္းေရးျပည္ေရးကိုေနာက္မွာထားခမိလို ့ ကမၻာမွာ လူဦးေရအမ်ားဆုံး တရုတ္တိစြာ ဘိန္းစားတိျဖစ္လားခရေရ။ ေလာဘၾကီးေရလူတိ အလိမ္ခံရတတ္ေတပိုင္ ဗုဒၶဘုရား ေဟာၾကားခေရအတိုင္း “မိမိကိုယ္သာ ကိုးကြယ္အားထားရာ” ဆိုေရ မူ၀ါဒကို လက္ကိုင္မထားႏိုင္ေက လူမ်ားေနာက္လိုက္ ကြ်န္သေဘာက္ျဖစ္တတ္ေတ။

ႏိုင္ငံေရးအသိတရားရျပီးေက ဥာဏ္အလင္းပြင့္လာကတ္စြာနန္ ့လြတ္လပ္ေတ တိုင္းျပည္တိျဖစ္ပါလတ္ကတ္ေတ။ လူအခ်င္းခ်င္း ဂုတ္သြီးစုပ္ခ်ယ္လွယ္ျခင္းစြာ မလုပ္သင့္မလုပ္အပ္ေတအရာ လူသားမ်ိဳးႏြယ္ၾကီးတခုလုံးကို ႏိုင္ထက္စီးနင္းေစာ္ကားေရျပစ္မွဳၾကီးလို ့သတ္မွတ္ပနာ ကိုလိုနီကြ်န္စနစ္ဆိုးကိုဖ်က္သိမ္းျခင္းဆိုေရ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒတိ ျပဌါန္းက်င့္သုံးပါလတ္ကတ္ေတ။ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးက တျခားလူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးကို နယ္ခ်ဲ ့က်ဴးေက်ာ္ကိုလိုနီလုပ္ ဂုတ္သြီးစုပ္လာေက ဖိႏွိပ္ခံလူမ်ိဳးက ရေရလက္နက္ကို ကိုင္စြဲပနာ ဆန္ ့က်င္ေတာ္လွန္ျခင္းစြာ လူ ့က်င့္၀တ္အရ တရားမွ်တျမင့္ျမတ္ေတလုပ္ေဆာင္ခ်က္လို ့ ယိုင္ေက်းေရကမၻာ့အသိုင္းအ၀ိုင္းက လက္ခံပါလတ္ကတ္ေတ။

ကိုလိုနီစနစ္နိဂုံးခ်ဴပ္လားရျခင္းနန္ ့ပတ္သက္လို ့ မ်က္ေမွာက္ေခတ္သမိုင္းပညာရွင္ ေနးဖာဂူဆန္ (Neil Ferguson) က သူ ့စာအုပ္ျဖစ္ေတ “Empire: How Britain Made the Modern World” မွာ “လက္နက္စြဲကိုင္ေတာ္လွန္ခကတ္ေတ အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးေဂါင္းေဆာင္တိ၏ကိုယ္က်ိဳးစြန္ ့ၾကိဳးပမ္း အားထုတ္မွဳေၾကာင့္မဟုတ္ပဲ လန္ဒန္နန္ ့ပါရီျမိဳ ့ကနိန္ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ ့ရို ့က သူရို ့မလိုခ်င္လို ့ကိုလိုနီနယ္ျမီတိကို လက္လႊတ္ပီးလိုက္လို ့ရာ ကိုလိုနီစနစ္ပ်က္သိမ္းလားျခင္းျဖစ္ေတ” လို ့ေျပာေရ။ နီယိုေလဘရယ္၀ါဒနန္ ့ ဥေရာပသားၾကီးစိုးေရးကို လက္ကိုင္ထားေရ ဖာဂူဆန္က အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ ့ရို ့ကိုလိုနီလုပ္ျခင္းေၾကာင့္ လြတ္လပ္ေတစ်ီးကြက္စီးပြါးေရးစနစ္၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးျခင္းနန္ ့ ကိုယ္စားျပဳအစိုးရ စေရ ေလဘရယ္တန္ဖိုးတိ ျပန္ ့ကားလားေရလို ့ ခ်ဲ ့ကားေျပာျပန္သိမ့္ေရ။ ေနးဖာဂူဆန္အျမင္နန္ ့လုံး၀ဆန္ ့က်င္ဖက္သေဘာတရားဟိေရ လက္၀ဲ၀ါဒီ ကမၻာ့ေက်ာ္သမိုင္းပညာရွင္ၾကီး အဲေရခ့္ေဟာ့စဘြင္မ္ (Eric Hobsbawm) က သူရြီးေရ စာအုပ္ “The Age of Empire” မွာ ျဗိတိသွ်အင္ပါယာၾကီးနိဂုံးခ်ဴပ္လားရျခင္းစြာ အဖိႏွိပ္ခံလူထုေရ ႏိုင္ငံေရးႏိုးၾကားပါလတ္ပနာ ေတာ္လွန္ေရး သေဘာတရားတိ လူထုၾကားထဲကို စိမ့္၀င္စီးဆင္းလားခလို ့ပင္ ျဖစ္ေတလို ့ ေထာက္ျပေျပာဆိုေရ။

ကိုလိုနီစနစ္ဆိုးက်ရွုံးလားရျခင္းသမိုင္းျဖစ္စိုဥ္အမွန္ကို ေလ့လာၾကည့္လိုက္ေက ပထမနန္ ့ဒုတိယကမၻာစစ္မွာ ဥေရာပသား ရို ့၏ကိုလိုနီအင္ပါယာထဲက အာဖရိကန္နန္ ့အာသွ်သားရို ့စြာ မဟာမိတ္အဖြဲ ့လို ့နာေမတပ္ထားေရ အဂၤလိပ္ရို ့ဖက္က စစ္ေရးတာ၀န္ကိုထမ္းေဆာင္ပနာ ၀င္တိုက္ပီးခရေရ။ ဥေရာပစစ္ျမီျပင္မွာ ဥေရာပတိုက္သားအျဖဴတိ သန္းခ်ီျပီးေကသီကတ္ ဒုကၡေရာက္ကတ္စြာကို ျမင္လာကတ္ရေရခါ အစခါ အရွင္သခင္တန္ခိုးရွင္တိလို ့ ယူဆခကတ္ေတ ေမာ္လို ့ေတာင္မၾကည့္၀ံ့ခေရ အျဖဴတိေလ့လူရာ သတ္ေကသီေရေ၀း ဆိုေရ မ်က္ျမင္ကိုယ္တြိႏိုင္ငံေရးအသိတိ အာဖရိကန္ရို ့ အာသွ်သားရို ့ရပါလတ္ကတ္ေတ။ စစ္ေရးအတြိအၾကဳံ၊ စစ္ပညာနန္ ့ စစ္စြမ္းရည္တိျပည့္လာပနာ ကိုယ့္တိုင္းျပည္ကိုျပန္လာကတ္ေတခါ ကိုယ္ပိုင္ေတာ္လွန္ေရးစစ္တပ္တိကို ထူေထာင္လာႏိုင္ျခင္းက ကိုလိုနီစနစ္ဆိုးကို အဆုံးသတ္နိဂုံးခ်ဴပ္ပီးႏိုင္ေရ လက္နက္ ျဖစ္ပါလတ္ေတ။ ယင္းအတြက္နန္ ့ အိႏိၵယရို ့လြတ္လပ္ေရးရလာျခင္းကို ဘက္မလိုက္ပဲ ဓမၼဒိ႒ာန္က်က်ေလ့လာကတ္ေတ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပညာရွင္တိက “အိႏိၵယတိုက္ၾကီးလြတ္လပ္ေရးရလာစြာေရ ဂႏၵီ၏အၾကမ္းမဖက္လွဳပ္ရွားမွဳထက္ အိႏိၵယအမ်ိဳးသားကြန္ကရက္ပါတီ၏ႏိုင္ငံေရးစြမ္းေဆာင္ရည္က အခရာက်ေရ” လို ့ေထာက္ျပေျပာဆို ကတ္ေတ။ ၁၈၈၅ ခုႏွစ္မွာ ဖြဲ ့စည္းထူေထာင္ခေရ အိႏိၵယအမ်ိဳးသားကြန္ကရက္ပါတီမွာ အျမဲတမ္းအဖြဲ ့၀င္ ၁၅ သန္းဟိျပီးေက အရံအဖြဲ ့၀င္ေပါင္း သန္း ၇၀ ဟိခေရ။ စစ္စြမ္းရည္ျပည့္ေရ အသီခံတိုက္ပြဲ၀င္ ရဲေဘာ္ေပါင္း သိန္းခ်ီျပီးေက ဟိနိန္ေရခါ ဒုတိယကမၻာစစ္ျပီးလို ့ အဂၤလိပ္က အယင္ပိုင္ အိႏိၵယကို လားပနာ ကိုလိုနီလုပ္ အုပ္ခ်ဴပ္ေက နာရီပိုင္းအတြင္းမွာ အရိုးနန္ ့အရီေတာင္ရွာလို ့မရအသတ္ခံရႏိုင္ေရ အျဖစ္ဆိုးမ်ိဳး ၾကဳံလာဖို ့စြာကုိၾကိဳ ျမင္လို ့ လြတ္လပ္ေရးပီးလိုက္ရေရ။

ယင္းအတြက္နန္ ့ ကမၻာေက်ာ္ ကိုလိုနီစနစ္ဆန္ ့က်င္ေရးစာရြီးဆရာတစ္ေယာက္ျဖစ္ေတ စိတ္ဆရာ၀န္ဖရန္ ့ဖႏြန္ (Frantz Fanon) က “လက္နက္နန္ ့အၾကမ္းဖက္သတ္ျဖတ္ပနာ ကိုလိုနီလုပ္ ကြ်န္ျပဳထားျခင္းျဖစ္လို ့ လက္နက္နန္ ့အၾကမ္းဖက္ဆန္ ့က်င္ေတာ္လွန္ပနာ ကိုယ့္ရို ့ပိုင္ေရ အခ်ဴပ္အျခာအာဏာကို ယူရေရ။ ကြ်န္ျဖစ္နိန္ရေရဒုကၡကို အၾကမ္းမဖက္ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ႏိုင္ငံေရးနည္းနန္ ့လားပနာ ေျဖရွင္းဖို ့ၾကိဳးစားေက ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ ့ရို ့၏အခ်ိန္ဆြဲျခင္းကိုခံရျပီးေက အၾကီးအက်ယ္အလိမ္ခံရႏိုင္ေရ” လို ့ သူ ့စာအုပ္တိျဖစ္ေတ “A Dying Colonialism” နန္ ့ “The Wretched of the Earth” မွာ ေထာက္ျပထားေရ။

အင္အားၾကီးမားျပီးေက လက္ရုံးရည္ ႏွလုံးရည္ စိတ္ဓါတ္စြမ္းရည္ျပည့္ေရ ေခတ္မီစစ္တပ္ဟိလာခါမွရာ အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေတာ္လွန္ေရးကို လက္တြိက်က် အေကာင္အထည္ေဖာ္တိုက္ပြဲ၀င္လာႏိုင္ျပီးေက ကြ်န္ျဖစ္နိန္ရျခင္းဒုကၡက ခ်က္ခ်င္းလြတ္ကင္းေအာင္ လုပ္ေဆာင္လာႏိုင္ပါေၾကာင္း ေျပာယင္း ေဒေဆာင္းပါးကို နိဂုံးခ်ဴပ္လိုက္ရပါေရ။ ။ ။

Tuesday, August 11, 2015

“ရခိုင္ျပည္ထဲက ဆင္းရဲမြဲေတမွဳနန္ ့ဒုကၡေပါင္းစုံကို ဇာပိုင္တိုက္ဖ်က္လားကတ္ဖို ့လဲ”

ေဒ ၂၀၁၅ ႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၂၅ ရက္နိန္ ့မွာ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၇၀ က အစိုးရေဂါင္းေဆာင္တိ တက္ေရာက္ လာကတ္ဖို ့ ကမၻာ့ထိပ္သီးရို ့တြိဆုံေဆြးေႏြးပြဲၾကီးတခုကို ကမၻာ့ကုလသမဂၢအဖြဲ ့ခ်ဴပ္ၾကီးကဦးေဆာင္ပနာ က်င္းပလားဖို ့ဟိနိန္ပါေရ။ အဓိကေဆြးေႏြးလားကတ္ဖို ့အေၾကာင္းအရာက တာရွည္ခိုင္ခန္ ့ေရတိုးတက္ေရး ပန္းတိုင္တိ (Sustainable Development Goals) ကို ခ်မွတ္က်င့္သုံးျပီးေက ကမၻာ့ရြာထဲက ဆင္းရဲမြဲေတမွဳ ကို တိုုက္ဖ်က္လားေရးပင္ ျဖစ္ေတ။ လာဖို ့ သကၠရာဇ္ ၂၀၃၀ မွာ ဆိုးရြားလြန္းေရဆင္းရဲမြဲေတမွဳတိကို အျပီး တိုင္အဆုံးသတ္လားႏိုင္ဖို ့ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္နန္ ့ ဥပေဒတိျပဌါန္းပနာစီမံကိန္းတိရီးဆြဲအေကာင္အထည္ေဖာ္ လားကတ္ဖို ့ ေဒအစီအစိုင္ၾကီးက စိတ္၀င္စားဖို ့ေကာင္းေရပိုင္ ဆင္းရဲတြင္းနက္နိန္ကတ္ရေရ ကမၻာ့ ဆင္းရဲသားနင္းျပားကုန္းရီစုတ္ရို ့ အတြက္ေလ့ ေအကိစၥစြာ စိတ္ကူးယိုင္အားကိုးခ်င္စရာ မက္လုံးတခု ျဖစ္လာစြာ အမွန္ပါ။ ေယေကေလ့ ေအေပၚလဆီကို လက္တြိအေကာင္အထည္ေဖာ္လာကတ္ေတခါ အေကာင့္ပင္ေလ့ လာဖို ့ ၂၀၃၀ ခုႏွစ္မွာ ကမၻာ့ရြာထဲက ဆင္းရဲတြင္းနက္နိန္မွဳတိ ပေပ်ာက္လားပနာ လူတိုင္းစြာ ရီခဲတိုက္တာတိ၀ယ္ႏိုင္ အစားအေသာက္ေကာင္းတိစားႏိုင္ျပီးေက ၀င္ေငြတိေလ့ျမင့္လာ ကတ္ေအာင္လုပ္လားဖို ့ ဆိုစြာက ေလ့လာဆန္းစစ္ၾကည့္ဖို ့ေကာင္းေရ အေၾကာင္းအရာ တခုျဖစ္ပါ လတ္ပါေရ။


ကုလသမဂၢတိုးတက္ေရးအစီအစိုင္ (UNDP) က ခ်မွတ္က်င့္သုံးခေရ ေထာင္စုႏွစ္တိုးတက္ေရးပန္းတိုင္တိ (Millennium Development Goals) စီမံခ်က္နန္ ့ ၂၀၁၅ မွာ ကမၻာ့ဆင္းရဲမြဲေတမွဳ၏တ၀က္တိတိ ကိုေလွ်ာ့ခ်ေရးစြာ ငါးႏွစ္မတိုင္ခင္ ၂၀၁၀ မွာ ျပည့္မွီလားခေရလို ့ အစီရင္ခံစာတိမွာ ေဖာ္ျပကတ္ေကေလ့ လက္တြိမွာ ေဒစီမံကိန္းၾကီး အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏိုင္လို ့အဂုပိုင္ စီမံခ်က္အသစ္ ရြီးဆြဲႏိုင္ဖို ့ျပင္ဆင္လာ ကတ္ရျခင္းပင္ ျဖစ္ပါေရ။ ကမၻာလုံးဆိုင္ရာဆင္းရဲမြဲေတမွဳသမိုင္းေၾကာင္းကို ေလ့လာၾကည့္ရေက ၁၉၉၀ ခုႏွစ္မွာ ကမၻာ့လူဦးေရ၏ ၃၆% ရာခိုင္ႏွဳန္းစြာ ဆင္းရဲမြဲေတမွဳႏြံနစ္နိန္ခရစြာေရ ၂၀၁၀ မွာ ၁၈% ရာခိုင္ႏွဳန္းရာက်န္လိုက္ေတလို ့ ကမၻာ့ဘဏ္က သတင္းထုတ္ျပန္ထားစြာကို လားတြိရပါေရ။ တရုတ္ျပည္သူ ့သမၼတႏိုင္ငံၾကီး စီးပြါးေရးဖြံ ့ျဖိဳးတိုးတက္လာျခင္းေၾကာင့္ တရုတ္လူမ်ိဳးသန္းေပါင္း ၂၅၀ ေလာက္ ဆင္းရဲမြဲေတမွဳႏြံထဲက လြတ္ေျမာက္လာျခင္းစြာ အဂုပိုင္ ကမၻာ့ဆင္းရဲမြဲေတမွဳေလ်ာ့က် လားရျခင္း၏အဓိကအေၾကာင္းရင္း တခုျဖစ္နိန္ေရလို ့ ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းနန္ ့အဖြဲ ့အစည္းတိက ေထာက္ျပေျပာဆိုကတ္ပါေရ။ တရုတ္ျပည္မွာ အဂုပိုင္ ဆင္းရဲမြဲေတမွဳျပႆနာကို ေျဖရွင္းလာႏိုင္ျခင္းစြာေရ ျပင္ပအကူအညီ (External Aid) ေၾကာင့္မဟုတ္ပဲ တရုတ္အစိုးရ၏တာ၀န္ယူမွဳနန္ ့ တရုတ္တိကိုယ္တိုင္ ရုန္းထၾကိဳးစားမွဳတိေၾကာင့္ပင္ျဖစ္ေတ ဆိုစြာက တေယာက္ေခ်ေလ့ မျငင္းႏိုင္ေရ အခ်က္တခုျဖစ္နိန္ပါေရ။


ကုလသမဂၢတိုးတက္ေရးအစီအစိုင္က ထုတ္ျပန္ထားေရ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္စာရင္းအင္းအႏွစ္ခ်ဴပ္မွတ္တမ္းတိအရ ရခိုင္ျပည္ေရ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဒုတိယအဆင္းရဲဆုံးျပည္နယ္ျဖစ္နိန္ပနာ ကမၻာ့ဆင္းရဲမြဲေတမွဳတိုင္းတာခ်က္ စံႏွဳန္းအရ လူဦးေရ၏ ၇၉% ရာခိုင္ႏွဳန္းစြာ ဆင္းရဲတြင္းနက္နိန္ကတ္ရေရလို ့ေျပာပါေရ။ ေအသူရို ့၏ သုေတသနစစ္တမ္းတိအရဆိုေက ရခိုင္ျပည္နန္ ့ရခိုင္လူထုစြာ ကမၻာမွာအဆင္းရဲဆုံး လို ့သတ္မွတ္ခံ ထားရေရ ဆာဟာရအာဖရိကႏိုင္ငံတိက လူမ်ိဳးတိထက္ ဆင္းရဲနိန္စြာကို လားတြိရပါေရ။ အဂုပိုင္ ဆင္းရဲတြင္းနက္နိန္ရေရ အခ်ိန္မွာ သဘာ၀ရီေဘးဒဏ္ကပါ ဒုကၡထပ္ဖို ့ပီးလာလို ့ ရခိုင္ျပည္နန္ ့ ရခိုင္လူထုအေျခအေနက သီေရးရွင္ေရးအေရးေပၚကယ္ဆယ္လားရဖို ့ကာလတခုကို ေရာက္လားခရပါေရ။
သီလားခဗ်ာယ္ျဖစ္ ေတ ေတာင္အာဖရိကလူမဲေဂါင္းေဆာင္ၾကီး နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလား က “ဆင္းရဲမြဲေတမွဳကို လူတိကလုပ္ထားျခင္း ျဖစ္ေတ” (Poverty is man-made.) ဆိုေရ ကမၻာေက်ာ္စကားတစ္ခြန္းကို ေျပာခပနာ ေဒဆင္းရဲမြဲေတမွဳ ကို ေက်ာ္လႊားလားႏိုင္ဖို ့ တရားမွ်တေရလုပ္ေဆာင္ခ်က္ (An act of justice) လိုအပ္ေတလို ့ သူက အၾကံျပဳခပါေရ။ ဆင္းရဲမြဲေတမွဳကိုတိုက္ဖ်က္လားဖို ့ ခ်မ္းသာဖြံ ့ျဖိဳးျပီးသားတိုင္းျပည္တိ နန္ ့ႏိုင္ငံတကာ အန္ဂ်ီအို အဖြဲ ့အစည္းတိက အကူအညီပီးလားရဖို ့လို ့ တခ်ိဳ ့ကေထာက္ျပေျပာဆို ကတ္ေတပိုင္ ေနာက္တတိုင္ကေတာ့ေက ဆင္းရဲမြဲေတနိန္ရစြာေရ လူတိ၏တိုးတက္ခ်င္စိတ္မဟိ အလုပ္မလုပ္ခ်င္ေရ ပ်င္းရိမွဳေၾကာင့္ျဖစ္လာရစြာျဖစ္လို ့ လူတိစြာ အလုပ္တိအမ်ားၾကီးလုပ္ရဖို ့ မိမိ၏ဘ၀တက္လမ္းတိကို ရွာရဖို ့လို ့ အၾကံျပဳကတ္ပါေရ။


ရခိုင္ျပည္နန္ ့ရခိုင္လူထုကို ဒုကၡေပါင္းစုံနန္ ့ဆင္းရဲတြင္းထဲမွာ နစ္ျမွပ္နိန္စီေရ အဓိကအေၾကာင္းရင္းတခုက ခြဲျခားဆက္ဆံေရ ျဖန္ ့၀ီပီးမွဳ (Discriminatory Redistribution) ကို အစိုးရေပၚလဆီတစ္ရပ္အျဖစ္ က်င့္သုံးနိန္ျခင္းပင္ ျဖစ္ပါေရ။ ရခိုင္ျပည္က သဘာ၀ဓါတ္ငြိ၊ ရီနံနန္ ့တျခားထုတ္ကုန္ပစၥည္းတိ ေရာင္းခ်ျခင္းကရလာေရ၀င္ေငြစြာ ျမန္မာတႏိုင္ငံလုံးဂ်ီဒီပီ၏ သုံးဆယ့္ငါးရာခိုင္ႏွဳန္းခန္ ့ဟိနိန္ေကေလ့ ရခိုင္ျပည္နန္ ့ရခိုင္လူထုဘ၀ တိုးတက္ေရးအတြက္ ျပန္၀ီမွ်ပီးစြာက တစ္ရာခိုင္ႏွဳန္းေတာင္မဟိစြာကို တြိလာရပါေရ။ ေဒပိုင္ ခြဲျခားဆက္ဆံျဖန္ ့၀ီပီးမွဳကို ျပည္တြင္းကိုလိုနီလုပ္ျခင္း (Internal Colonization) နန္ ့ ေဒသဆိုင္ရာဂုတ္သြီးစုပ္ျခင္း (Regional Exploitation) လို ့လဲ ေခၚေ၀ၚေျပာဆိုကတ္ပါသိမ့္ေရ။ ရခိုင္ျပည္က ရသမွ်အက်ိဳးအျမတ္ကို ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက စုပ္ယူလားျပီးေက ရသင့္ရထိုက္ေတ ၀ီစုကို ျပန္မပီးျခင္းေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္ေရ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဒုတိယအဆင္းရဲဆုံးျပည္နယ္တခု ျဖစ္ပါလတ္ရပါေရ။


ရခိုင္ျပည္ထဲက ဆင္းရဲမြဲေတမွဳနန္ ့ဒုကၡေပါင္းစုံကို တိုက္ဖ်က္လားဖို ့ ျပည္ေထာင္စုျပည္နယ္အစိုးရတိ နန္ ့အရပ္ဖက္လူ ့ေဘာင္အဖြဲ ့အစည္းတိက ဆင္းရဲသားနင္းျပားရို ့ဘားကို စီးပြါးေရးရင္းျမစ္၊ လူမွဳေရးအရအက်ိဳးခံစားပိုင္ခြင့္နန္ ့ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးတိကို မွ်၀ီပီးလားႏိုင္ဖို ့ တိုက္ရိုက္လုပ္ေဆာင္ခ်က္တိ လိုအပ္လာပါေရ။ အေရးေပၚကယ္ဆယ္ေရးနန္ ့ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး စီမံကိန္းတိရြီးဆြဲျပီးေက ႏိုင္ငံေတာ္ဘ႑ာေငြကို အလုံအရင္းနန္ ့သုံးစြဲပနာ ေဒသခံရခိုင္ရို ့ကို လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာတိပီးလားဖို ့က အဓိကက်ပါေရ။ ေရရွည္မွာ အေသးစားနန္ ့အလတ္စားစီးပြါးေရး လုပ္ငန္းတိကိုပါ ထူေထာင္လာႏိုင္ဖို ့ အစိုးရက ဘ႑ာေငြတစ္ရပ္ထူေထာင္ပနာ အတိုးႏွဳန္းအနည္းေခ်နန္ ့ ခ်ီးေငြတိ ခ်ပီးလားသင့္ပါေရ။


တရားမွ်တ တန္းတူေရးျပည့္၀ပနာ ျငိမ္းခ်မ္းေရ ဖယ္ဒရယ္ဒီမိုကရက္တစ္လူ ့ေဘာင္ထူေထာင္ဖို ့ ခြဲျခားဆက္ဆံျဖန္ ့၀ီပီးမွဳပိုင္ ေဒသတြင္းဂုတ္သြီးစုပ္မွဳနန္ ့ျပည္တြင္းကိုလိုနီလုပ္ျခင္းကို အယင္ဆုံးရပ္တန္ ့အဆုံးသတ္လားဖို ့ လိုအပ္လာပါေရ။ ေဒပိုင္ အစိုးရ၏မတရားေရေပၚလဆီကို နိဂုံးခ်ဴပ္လားႏိုင္ဖို ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီတိ၊ လူမွဳကယ္ဆယ္ေရးပရဟိတအဖြဲ ့တိနန္ ့ အရပ္ဖက္လူမွဳ အသိုင္းအ၀ိုင္းတိက တက္ညီလက္ညီနန္ ့ႏိုင္ငံေရးဖိအား ပီးလားဖို ့လိုအပ္ပါလတ္စြာကအမွန္ပါ။



Saturday, May 9, 2015

“ယိုင္ေက်းမွဳစစ္ပြဲ” (The Culture War)





ႏိုင္ငံေရးစနစ္ဆိုစြာေရ လူ ့အဖြဲ ့အစည္း၏ထုတ္ကုန္တခု ျဖစ္ေတ။ ယင္းအတြက္နန္ ့ ႏိုင္ငံေရးယိုင္ေက်းမွဳကို နားလည္ခ်င္ေက ႏိုင္ငံေရးစနစ္နန္ ့လူ ့အဖြဲ ့အစည္းၾကားက ဆက္ႏြယ္မွဳကို လားၾကည့္ရေတာင္မကသိမ့္လို ့ ေဒအဓိကအစိတ္အပိုင္းၾကီးႏွစ္ခုကိုပါ ေပါင္းစပ္ေလ့လာရေရ။


လူေျပာသူေျပာမ်ားပါလတ္ေတ စကားေခ်တခြန္းက စစ္စနစ္ေၾကာင့္ စစ္အုပ္ခ်ဴပ္ေရးေၾကာင့္ရာ ေအပိုင္ဆင္းရဲမြဲေတဒုကၡေရာက္နိန္ကတ္ရေရ.....လူမွဳပဋိပကၡ စီးပြါးေရးအက်ပ္အတည္းနန္ ့ႏိုင္ငံေရးျပႆနာတိျဖစ္နိန္ရေရ။ ေအခ်င့္စြာ သန္းႏွစ္ဆယ္ေလာက္ဟိေရ ဗမာတိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးနန္ ့တခုေလ့မဆိုင္ဆိုေရ ဆင္ျခီပီးမွဳပင္ ျဖစ္ေတ။ အဂၤါျဂိဳလ္သားတိက လာခ်ပီးထားေရပိုင္ ျမီၾကီးထက္က သဘာ၀အတိုင္းေပါက္လာေရပိုင္ ဗမာစစ္စနစ္ကို အဓိပၺါယ္ဖြင့္မွားနိန္ကတ္ျခင္းက ႏွစ္ေပါင္းေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္လာေရ ျပည္တြင္းစစ္ၾကီးကို အေျဖရွာလို ့မရေအာင္ တမင္တကာဖုံးဖိလုပ္ထားစြာနန္ ့တူနိန္ေရ။


စနစ္ဆိုးေၾကာင့္ ျဖစ္နိန္ရေရ... ယင္းအတြက္နန္ ့ စနစ္ေကာင္း ေျပာင္းႏိုင္ေက ေဒျပႆနာတိအားလုံးေလ့ ေျဖရွင္းျပီးသား ျဖစ္လားဖို ့ဆိုေရ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္တိ ယုံၾကည္မွဳတိ ခ်ပီးလာကတ္ေတ။ ၈၈ ကပင္ ခ်ပီးလာကတ္ေတ ႏိုင္ငံေရးမက္လုံးတခုက ဒီမိုကေရစီရေက လူ ့အခြင့္အေရးျပည့္၀ ျငိမ္းခ်မ္းေရဘ၀ကိုရလာကတ္ပါဖို ့ ဆိုေရ ျမဴဆြယ္မွဳပင္ ျဖစ္ေတ။ ေယေကေလ့ အခ်ိန္ကာလက တရားသူၾကီးလုပ္ပနာ အမွန္တရားကိုခ်ျပဆုံးျဖတ္ေတ ဆိုေရပိုင္ ဗမာတိေျပာနိန္ေရ က်န္ေရလူတိပါ ဘုမသိဘမသိ လိုက္ေျပာနိန္ကတ္ေတ ဒီမိုကေရစီက ႏွစ္ေပါင္းေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္သက္တမ္းဟိလာေရ အနာကို ေပ်ာက္ေအာင္ ကုသႏိုင္ဖို ့ ဆီးစြမ္းေကာင္းတလက္ျဖစ္မလာပါ။ အနာတျခား ဆီးတျခား အခ်ိန္ကုန္လားစြာရာ အဖတ္တင္ပါလတ္ေတ။


ေျခာက္နာရီ ေျခာက္ရက္ ေျခာက္လ ေျခာက္ႏွစ္မဟုတ္ ႏွစ္ေပါင္းေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္ျဖစ္လာရေရ ေဒျပည္တြင္းစစ္.....တဖက္မွာ ဗမာမဟုတ္ေတ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးရို ့က တန္းတူေရး ကိုယ့္ပိုင္ျပဌါန္းခြင့္နန္ ့ဒီမိုကေရစီျပည့္၀ေရ ဖယ္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ပနာ တတူနိန္လားကတ္ဖို ့လို ့ ေတာင္းဆိုနိန္ကတ္ေတ။ အာဏာရဗမာတိကေတာ့ေက ေအေတာင္းဆိုမွဳကို လုံး၀လက္မခံ ႏိုင္ငံေရးအာဏာကို ၀ီစားမွ်စားမလုပ္ႏိုင္.. ျငိမ္းခ်မ္းေရးနန္ ့တရားမွ်တမွဳစြာ တိုင္းရင္းသားတိနန္ ့မဆိုင္... ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးအားလုံးကို ဗမာကရာ လက္၀ါးၾကီးအုပ္ ဂုတ္သြီးစုပ္ပနာ အခြင့္ထူးခံစားလားဖို ့ဆိုေရ ဗမာလမ္းစိုဥ္နန္ ့လားနိန္ေရ။ အဂုပိုင္ ဆန္ ့က်င္ဖက္ မ်ဥ္းျပိဳင္ႏွစ္ခုပိုင္ မတူေရလမ္းကို လားနိန္ကတ္ေတ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုတိ လူမ်ိဳးတိ လူ ့အဖြဲ ့အစည္းတိ ဆုံမွတ္တခုမွာ အားလုံးေပါင္းဆုံပနာ အမ်ားေကာင္းက်ိဳးအတြက္ ျငိမ္းခ်မ္းေရဘုံေလာကတခုကို ထူေထာင္လာႏိုင္ကတ္ပါဖို ့လား။


အမွန္က ေအနိန္ ့ေအကာလထိ ဗမာနန္ ့ ဗမာမဟုတ္ေတလူမ်ိဳးေပါင္းစုံရို ့ၾကားမွာ ျဖစ္နိန္ရေရ ႏိုင္ငံေရးျပႆနာစြာ ျပည္တြင္းစစ္ ဆိုစြာထက္ ယိုင္ေက်းမွဳစစ္ပြဲ ပင္ ျဖစ္ပါေရ။ ႏိုင္ငံေရးစနစ္ေျပာင္း အစိုးရေျပာင္း ဥပေဒေခ်တစ္ေၾကာင္းႏွစ္ေၾကာင္း ျပန္ပနာေျပာင္းရြီးလိုက္လို ့ အားလုံးက်င္းလားဖို ့ ရွင္းလားဖို ့ျပႆနာမဟုတ္ပါ။ တနိန္ရာမွာ ဆုံကတ္ပနာ စာခ်ဴပ္ေခ်တခုမွာ လက္မွတ္ထိုးလိုက္ကတ္လို ့ ျငိမ္းခ်မ္းလားဖို ့ဆိုစြာေရ ဒ႑ာရီဆန္လြန္းေရ စိတ္ကူးယိုင္မွဳတခုရာ ျဖစ္နိန္ပါဖို ့။


မတူကြဲျပားေရ သမိုင္းျဖတ္သန္းမွဳ ယိုင္ေက်းမွဳနန္ ့ လူ ့အဖြဲ ့အစည္းတိ၏ ေအာက္ျခီမွာပါ တခုပိုင္ေလ့ ဆက္စပ္စိလားလို ့ မျဖစ္ႏိုင္ေရ ယိုင္ေက်းမွဳပဋိပကၡ ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ဗမာနန္ ့ဗမာမဟုတ္ေတ လူမ်ိဳးတိၾကားမွာ ခိုင္ခန္ ့ေရ သံေယာဇိုင္နန္ ့ခ်ိဳင္ထားေရ အျပန္အလွန္နားလည္ ယုံၾကည္မွဳ တခုေလ့ မဟိစြာကို တြိလာရေရ။ ဥပမာ- တိုင္းရင္းသားဘာသာစကား တမ်ိဳးမ်ိဳးကို ေျပာတတ္ေတ ဗမာႏိုင္ငံေရးေဂါင္းေဆာင္ကို ေအနိန္ ့ထက္ထိ မတြိမျမင္ဖူးပါ။ မတူေရလူမ်ိဳးတိနန္ ့ ကြဲျပားေရယိုင္ေက်းမွဳတိ တစုတည္းေပါင္းစပ္ပနာ စစ္မွန္ေရဖယ္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ထူေထာင္လို ့ လုံး၀မရႏိုင္ျခင္းေၾကာင့္ ဆိုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုနန္ ့ယူဂိုဆလားဗီးယားျပည္ေထာင္စုရို ့ျပိဳကြဲက်လားရျခင္းစြာ လူ ့သမိုင္း၏ႏိုင္ငံေရးသက္သီတိ ျဖစ္နိန္ေရ။


ဗမာ့ယိုင္ေက်းမွဳ ဗမာသမိုင္းျဖတ္သန္းမွဳ ဗမာ့အျမင္ ဗမာခံစားခ်က္တိနန္ ့ေပါင္းစပ္ဖြဲ ့စည္းထူေထာင္ထားေရ ဗမာစစ္တပ္က ဗမာမဟုတ္ေတ လူမ်ိဳးတိကို ထိုးစစ္ဆင္နိန္ေရပိုင္ ေဒထိုးစစ္ကိုအရွိန္ျမွင့္လားဖို ့ ေနာက္ထပ္စစ္လက္နက္တိလား၀ယ္နိန္စြာကို ၾကည့္ေက ဗမာတိရြီးခ်ယ္ထားေရ ႏိုင္ငံေရးလမ္းကို ေၾကာင္းပနာ ျမင္ႏိုင္ေရ။


တူညီေရတုံ ့ျပန္မွဳနန္ ့ တန္ျပန္ႏိုင္ငံေရးအက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳတခုကို ဖန္တီးပနာ တတိုင္းျပည္လုံးအတိုင္းအတာနန္ ့ စစ္မ်က္ႏွာေပါင္းစုံက ဗမာစစ္တပ္ကို ထိုးစစ္ျပန္ဆင္လိုက္ျခင္းကရာ ေဒႏွစ္ေပါင္းေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္ယိုင္ေက်းမွဳစစ္ပြဲၾကီးကို အဆုံးသတ္ႏိုင္ဖို ့ အေျဖတခုလို ့ ယူဆမိလိုက္ပါယင့္။ ။ ။



ခိုင္ေအာင္ေအာင္
ေမလ ၉ ရက္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္

Thursday, November 6, 2014

လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ရီး ေအာင္ျမင္ရျခင္း၏လွ်ိဳ ့၀ွက္ခ်က္

ႏိုင္ငံရီးသီအိုရီတိက
ေတာ္လွန္လိုသူနန္ ့ေတာ္လွန္ျပည္သူရို ့ထပ္တူက်ေက၊ ေတာ္လွန္ရီးသမားနန္ ့ လူထုအားက ညီမွ်လားေက၊
ႏိုင္ငံရီးသမားနန္ ့ႏိုင္ငံရီးႏိုးၾကားသူရို ့စိတ္ခ်င္းဆက္ထားပနာ လြတ္လပ္လိုျခင္းကခိုင္ခန္
့လာေက ေတာ္လွန္ရီးၾကီးအထေျမာက္ေအာင္ျမင္ေရ လို ့ေထာက္ျပ ေျပာဆိုကတ္ေတ။ ႏိုင္ငံရီးသီအိုရီအရ
ေတာ္လွန္ရီးဆင္ႏြဲဖို ့အတြက္လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးလုံးညီညြတ္ရီးကို စာအုုပ္စာတမ္းတိထက္မွာ
ေဆာ္ၾသတိုက္တြန္းခ်ရြီးျပရစြာေရ လြယ္ကူေကေလ့ လက္တြိလူ ့ေဘာင္ထဲမွာ လူတိအားလုံးေတာ္လွန္ရီးထဲမွာ၀င္ပါကတ္ဖို
့ဆိုစြာက ခက္ခဲလြန္းဖို ့လို ့ထင္ေရ။ အဂုပိုင္ သေဘာတရား နန္ ့လက္တြိကြာဟခ်က္ေၾကာင့္
ေဒကမၻာျမီထက္မွာ ျဖစ္ေပၚခေရ ေတာ္လွန္ရီးတိထဲမွာ ေအာင္ျမင္စြာတိ ဟိေရပိုင္ မေအာင္ျမင္ခစြာတိေလ့
ဟိေရ။ ယင္းအတြက္နန္ ့ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ရီးတရပ္ ေအာင္ျမင္ရျခင္း၏လွ်ိဳ ့၀ွက္ခ်က္ကိုသိဖို
့ အယင္ဆုံး ေတာ္လွန္ရီး၏အနက္အဓိပၺါယ္ကို အျခီခံက်က် နားလည္ဖို ့လိုအပ္ပါလတ္ေတ။



အစိုးရ
(၀ါ) ႏိုင္ငံရီးစနစ္ကို အအုပ္ခ်ဴပ္ခံလူထုက ျဖဳတ္ခ်ဖယ္ရွားျခင္းကို ေတာ္လွန္ရီးလို ့
အတိုေကာက္ အဓိပၺါယ္ဖြင့္ဆိုႏိုင္ျပီးေက ကမၻာ့ႏိုင္ငံရီးသမိုင္းမွာ ေတာ္လွန္ရီးႏွစ္မ်ိဳးႏွစ္စားဟိစြာကို
တြိရေရ။ ပထမတစ္မ်ိဳးက လူမွဳေတာ္လွန္ရီး (Social Revolution) လို ့ေခၚျပီးေက ဒုတိယအမ်ိဳးအစားကို
လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲ (A war of independence) လို ့သတ္မွတ္ထားကတ္ေတ။ေခတ္စနစ္ေျပာင္းခ်င္လို
့ လူမွဳစီးပြါးအေျခအေနတိတိုးတက္ခ်င္လို ့ သူရို ့လူမ်ိဳးအခ်င္းခ်င္း ေတာ္လွန္ခကတ္ေတ
ျပင္သစ္၊ ရုုရွ၊ တရုတ္၊ မကၠဆီကို၊ က်ဴးဘား ေတာ္လွန္ရီးတိစြာ လူမွဳေတာ္လွန္ရီး အမ်ိဳးအစားမွာ
ပါလားျပီးေက ကိုလိုနီကြ်န္ဘ၀ကလြတ္ေျမာက္ရီးနန္ ့ကိုလိုနီစနစ္ဖ်က္သိမ္းရီးအတြက္ လက္နက္ကိုင္တိုက္ပြဲ၀င္ခ
ကတ္ေတ တိုင္းျပည္ႏိုင္ငံလူမ်ိဳးတိ၏ေတာ္လွန္ရီးတိကို လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲ လို ့အဓိပၺါယ္ဖြင့္ထားကတ္ေတ။

မ်က္ေမွာက္ေခတ္မွာ
ျဖစ္ပြါးခေရ ဗမာျပည္က ရွစ္ဆယ့္ရွစ္ဒီမိုကေရစီလွဳပ္ယွားမွဳ၊ ယူကရိန္းက လိေမၼာ္ေရာင္ေတာ္လွန္ရီးနန္
့ အီဂ်စ္ကအာရပ္ႏြီဦးေတာ္လွန္ရီးတိေရ လူမွဳေတာ္လွန္ရီးတိ ျဖစ္ျပီးေက မေအာင္ျမင္ခေရ
ေျပာင္းလဲလိုမွဳတိလို ့ေျပာရပါဖို ့။ မူလကုလသမဂၢအဖြဲ ့၀င္ ၅၁ ႏိုင္ငံကနိန္ ကိုလိုနီစနစ္ကိုဖ်က္သိမ္းျပီးေနာက္ပိုင္း
အဖြဲ ့၀င္ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၄၀ ေက်ာ္တိုးလာစြာကို ၾကည့္ေက နယ္ခ်ဲ ့ကိုလိုနီစနစ္ကိုဆန္
့က်င္ေတာ္လွန္ကတ္ေတ လက္နက္ကိုင္လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲတိစြာ ေအာင္ျမင္ေရ ေတာ္လွန္ရီးတိျဖစ္ေၾကာင္းကို
ကမၻာ့သမိုင္းက သက္သီခံနိန္ပါေရ။

လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ရီးတိေအာင္ျမင္ျခင္းစြာ
ႏိုင္ငံရီးအိုင္ဒီယိုလိုဂ်ီနန္ ့တိုက္ရိုက္ဆက္စပ္နိန္ေရ။ လူမွဳေတာ္လွန္ရီးတိျဖစ္ပြါးစီေရ
အဓိကေမာင္းႏွင္အားက လူမွဳစီးပြါးအေျခအေနတိ တိုးတက္ခ်င္ျခင္း နန္ ့အာဏာလိုခ်င္ျခင္း
ပင္ျဖစ္ေတ။ ဥပမာ- ရွစ္ဆယ့္ရွစ္ဗမာဒီမိုကေရစီေတာ္လွန္ရီး ေပၚေပါက္ လာရျခင္းေရ မဆလတစ္ပါတီအုပ္ခ်ဴပ္ရီးစနစ္ေအာက္မွာ
စီးပြါးရီးခြ်တ္ျခဳံက်လားရျပီးေက လူတိစြာ စီးပြါးရီးတိုးတက္မွဳကို လိုခ်င္လာျခင္းေၾကာင့္ပင္
ျဖစ္ေတ။ ေဒေတာ္လွန္ရီးကို ဦးေဆာင္ေရလူတိက မဆလဗမာအုပ္ခ်ဴပ္ရီးစနစ္ကို ဖယ္ရွားျပီးေက
ဗမာဒီမိုကေရစီအာဏာသစ္ကိုထူေထာင္ခ်င္ေရ အတြက္နန္ ့ ေအခ်င့္ေရ သက္ဦးဆံပိုင္ပေဒသရာဇ္ေခတ္က
နန္းတြင္းအာဏာလုပြဲနန္ ့လားတူနိန္ေရ။ အက်ိဳးစီးပြါး၊ တသီးပုဂၢလႅအတၱနန္ ့ေလာဘရမက္ကို
အျခီျပဳထားျခင္းေၾကာင့္ ေဒလူမွဳေတာ္လွန္ရီးတိက ေအာင္ျမင္မွဳ နည္းေရ။ တဖက္မွာ လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲေအာင္ျမင္ရေရ
အဓိကအေၾကာင္းရင္းက သြီးစစ္ေတအမ်ိဳးသားရီး၀ါဒ ေၾကာင့္ပင္ ျဖစ္ေတ။ အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒကို
အျခီခံထားေရ လြတ္လပ္ရီးတိုက္ပြဲက အခ်က္ေလးခ်က္ကို ေတာင္းဆိုေရ။ ယိုင္ေက်းမွဳအရ ဘိုးဘြားပိုင္သမိုင္းအမြီအႏွစ္တိကို
ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္လားရီး နန္ ့အမ်ိဳးသားလကၡဏာအဂၤါရပ္ (National identity) တိကို
ကာကြယ္လားရီး၊ အိုင္ဒီယိုလိုဂ်ီအရ သီးျခားလြတ္လပ္ပနာ တရားမွ်တမွ်မွဳဟိေရ လူ ့ေဘာင္ထူေထာင္လားရီး၊
ႏိုင္ငံရီးအရ လူထုနန္ ့ တသားတည္းတထပ္တည္းက်ေရ အုပ္ခ်ဴပ္ရီးစနစ္ကို က်င့္သုံးလားရီးနန္
့ စီးပြါးရီးအရ သဘာ၀အရင္း အျမစ္တိကို မူလပိုင္သွ်င္ရို ့က အက်ိဳးခံစားခြင့္ရဟိရီး တိေရ
ကိုလိုနီစနစ္က လြတ္ေျမာက္ရီးအတြက္ ေတာ္လွန္ျခင္း၏အျခီခံအခ်က္တိပင္ျဖစ္ေတ။ လူထုက သူရို
့၏မြီးရာပါ လူ ့ဂုဏ္သိကၡာ၊ လူ ့တန္ဖိုးနန္ ့ ကိုယ္ရို ့ပိုင္ေရ အခ်ဴပ္အျခာအာဏာကို ကိုယ္တိုင္ရယူခ်င္ျခင္းေၾကာင့္
ကိုယ္ရို ့အနာဂတ္ကို ကိုယ္တိုင္ျပဌါန္းခ်င္ေရ ေဂါင္းေဆာင္ရို ့၏ဦးစီးမွဳေအာက္မွာ အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္
ေတာ္လွန္ရီးတိ အထေျမာက္ေအာင္ျမင္ကတ္ေတ။

ကမၻာ့ေတာ္လွန္ရီးသမိုင္းမွာ
လက္နက္ကိုင္အင္အား ေလးငါးေထာင္ေလာက္က သိန္းခ်ီေရ စစ္သားအင္အား ပါေရ အင္ပါယာတပ္မေတာ္တိကို
ခုခံေတာ္လွန္ျဖိဳခ်ႏိုင္ခေရ သာဓကတိအမ်ားၾကီးဟိေရ။ ဂရိသမိုင္းမွာ အင္အား ၃၀၀ ရာဟိေရ
စပါတာေတာ္လွန္ရီးသမားတိနန္ ့ အင္အားသိန္းခ်ီပါေရ ပါရွန္တပ္မေတာ္ၾကီးရို ့ စစ္ျပိဳင္ခကတ္ေတ
သာမိုပိုင္လဲတိုက္ပြဲ (Battle of Thermopylae) စြာ ထင္ရွားေရ ဥပမာတခုျဖစ္ေတ။ ေရာမအင္ပါယာၾကီး
ဘုန္းမီးနီလ ထြန္းေတာက္ေတအခ်ိန္က ဥေရာပတတိုက္လုံးကို သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခေကေလ့ ဂ်ာမန္လူနည္းစုေခ်ကို
တိုက္လို ့မႏိုင္ခပါ။ တပ္သားဦးေရ ေထာင္ဂဏာန္း ေလာက္ရာဟိေရ ဂ်ာမန္ေတာ္လွန္ရီးအင္အားစုက
စစ္သားအင္အားသိန္းခ်ီပါေရ ေရာမအင္ပါယာ တပ္မေတာ္ၾကီးကို ခုခံေတာ္လွန္ႏိုင္ခေရ။ ၁၅၆၈
ခုႏွစ္ကပင္ ၁၆၄၈ ခုႏွစ္ထိ ႏွစ္ေပါင္းရွစ္ဆယ္ၾကာ ျဖစ္ပြါးခေရ စပိန္ကိုလိုနီကြ်န္ဘ၀ကလြတ္ေျမာက္ဖို
့ တိုက္ပြဲ၀င္ခကတ္ေတ ဒတ္ခ်္ ့လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲ (Dutch War of Independence) မွာေလ့
ေထာင္ဂဏာန္းေလာက္ရာဟိေရ ဒတ္ခ်္ ့ေတာ္လွန္ရီးသမားတိက သိန္းခ်ီေရ စပိန္အင္ပါယာတပ္မေတာ္ၾကီးကို
ေတာ္လွန္လို ့ေအာင္ျမင္ခကတ္ေတ။ ယင္းကာလက စပိန္ေရ ကမၻာၾကီးကိုလႊမ္းမိုးခ်ဴပ္ကိုင္ထားလို
့ စပိန္ရာစုလို ့ တင္စားေခၚေ၀ၚခကတ္ေတ။ အဂၤလိပ္နီမ၀င္ အင္ပါယာၾကီး ဘုန္းမီးအေတာက္ဆုံးအခ်ိန္ကာလက
၁၉၁၉ ကနိန္ ့ ၁၉၂၁ ခုႏွစ္ထိ ျဖစ္ခေရ အိုင္းေရးခ်္လြတ္လပ္ရီးစစ္ပြဲ (Irish War of
Independence) ကာလမွာေလ့ စစ္သားအင္အားနည္းေရ အိုင္းေရးခ်္ေတာ္လွန္ရီးေဂါင္းေဆာင္တိက
ေျပာက္က်ားစစ္ဆင္ရီးကို အသုံးျပဳပနာ အဂၤလိပ္ကို ေတာ္လွန္ေအာင္ျမင္ခကတ္ျပီးေက ၁၉၂၂ ခုႏွစ္မွာ
သီးျခားလြတ္လပ္ေတ အိုင္ယာလန္ႏိုင္ငံသစ္ကို ထူေထာင္ႏိုင္ခေရ။

အဂုပိုင္
အင္အားနည္းေကေလ့ ကိုယ္ရို ့ထက္အဆမတန္အင္အားမ်ားေရ ျပိဳင္ဖက္တိကို ေတာ္လွန္ေအာင္ျမင္ရျခင္း၏လွ်ိဳ
့၀ွက္ခ်က္က တူညီေရစိတ္ဓါတ္နန္ ့ဘုံ၀ါဒ ဟိျခင္းေၾကာင့္ပင္ ျဖစ္ေတ။ ပန္းတိုင္တခုတည္းကို
လက္နက္ကိုင္လမ္းစိုင္တခုတည္းနန္ ့လားျခင္းေၾကာင့္ ယုံၾကည္ခ်က္တိနန္ ့သြီးစည္း ခိုင္မာပနာ
ရည္မွန္းခ်က္ျပည့္၀လာစြာ ျဖစ္ပါေရ။ တဖက္မွာ အင္အားၾကီးေရ တိုင္းျပည္ႏိုင္ငံအင္ပါယာတိက
လူတိစြာ ဥစၥာဓနတပုံတပင္ၾကီးရပနာ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာလာစြာနန္ ့အမွ် တူညီေရအုပ္စုစိတ္ဓါတ္နန္
့ဘုံ၀ါဒတိ ေလ်ာ့က်နည္းပါးလားျပီးေက တကိုယ္ေကာင္းဆန္ျခင္း နန္ ့ကိုယ္က်ိဳးရွာျခင္းကိုရာ
ဦးစားပီးလာကတ္ေတ။ အမ်ိဳးသားရီး၀ါဒထက္ တသီးပုဂၢလႅေကာင္းစားရီးကို ေဇာင္းပီးလားျခင္းေၾကာင့္
ဘ၀ကိုစြန္ ့အသီခံ၀ံ့ခါမွ ေအာင္ျမင္တတ္ေတ ေတာ္လွန္ရီးတိုက္ပြဲမွာ၀င္ပါဖို ့ေရွာင္ရွားလာကတ္ေတ
အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ ေနာက္ဆုံးမွာ ဒူးေထာက္အညံ့ခံအရွုုံးပီးရေရ အဆင့္ကိုေရာက္လားခရေရ။

ေခတ္သစ္ကမၻာ့ႏိုင္ငံရီးသမိုင္းမွာ
ဆိုဗီယက္ယူနီယံၾကီး ျပိဳကြဲက်လားေရပိုင္၊ ယူဂိုဆလားဗီးယားျပည္ေထာင္ စုၾကီးေလ့ တစစီကြဲျပဲလားခရေရပိုင္၊
အဂုေနာက္ဆုံး ယူကရိန္းျပည္ေထာင္စုၾကီးေလ့ နိဂုံးခ်ဴပ္နီ၀င္ခ်ိန္ကို ေရာက္ပါလတ္ျခင္းတိကိုၾကည့္ေက
အတက္အက် ေလာကဓံလွိဳင္းထက္မွာ သမိုင္းက သံသရာလည္ တတ္ေတ သေဘာသဘာ၀ (The cyclical
notion of history) ဟိေၾကာင္းကို ထုတ္ေဖာ္ျပသနိန္ပနာ လူအင္အားနည္းေကေလ့ အင္ပါယာတိကို
ျဖိဳခ်ႏိုင္ျပီးေက လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ရီးေအာင္ျမင္ေအာင္ ဆင္ႏြဲႏိုင္ျခင္း၏လွ်ိဳ ့၀ွက္ခ်က္ကိုေလ့
ထုတ္ေဖာ္ျပသပီးနိန္ပါေရ။



ခိုင္ေအာင္ေအာင္
၃၊၁၀၊၂၀၁၄
  




Thursday, October 16, 2014

ရခိုင္ႏိုင္ငံရီးသမိုင္း၏ပကတိအမွန္တရား

၁၇၈၄ ခုႏွစ္မွာ ဘိုးေတာ္ေမာင္၀ိုင္းဦးေဆာင္ေရ ဗမာပေဒသရာဇ္တပ္တိက ရခိုင္ျပည္ကို က်ဴးေက်ာ္နယ္ခ်ဲ ့ ၀င္မသိမ္းခေက မ်က္ေမွာက္ေခတ္ကာလရခိုင္ျပည္စြာ အာသွ်တိုက္မွာ ေခတ္အမွီဆုံး အဖြံ ့ျဖိဳးဆုံး နန္ ့တိုးတက္မွဳ အျမင့္ဆုံးတိုင္းျပည္တစ္ျပည္ျဖစ္လို ့ဟိနိန္လီပါဖို ့။ ဘဂၤလားပင္လယ္ျပင္နန္ ့ အိႏိၵယသမုဒၵရာကိုေတာင္ လႊမ္းမိုးထားႏိုင္ခေရ ရခိုင့္ဘုရင့္ရီတပ္မေတာ္ၾကီးမွာ ဂ်ပန္တိကိုေတာင္ လုပ္သားခန္ ့ထားခစြာကိုၾကည့္ေက ရခိုင္ရို ့စစ္အင္အားနန္ ့ကမၻာၾကီးမွာ စံ၀င္ခေရအနိန္အထားကို ခန္ ့မွန္းၾကည့္လို ့ရႏိုင္ပါေရ။ အေနာက္ဥေရာပေဒသက အတိုးတက္ဆုံးတိုင္းျပည္တစ္ျပည္ျဖစ္ေတ နယ္သာလန္နန္ ့ ႏွစ္ေပါင္း ၇၅ ႏွစ္တုိင္တိုင္ အျပန္အလွန္စီးပြါးရီးကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ရီးတိ လုပ္ခကတ္စြာတိကို တိုင္းတာၾကည့္ေက ရခိုင္ရို ့ေရ စီးပြါးရီးရာမွာေလ့ ကမၻာၾကီး၏ရွိမ်က္ႏွာစာမွာ ေရာက္နိန္ခေၾကာင္းကို ေထာက္ျပနိန္ပါေရ။
တခ်ိဳ ့ရခိုင္သမိုင္းကို ရွုုေဒါင့္အျမင္အမ်ိဳးမ်ိဳးတိနန္ ့အဓိပၺါယ္ျပန္ကတ္ေတလူတိက “၁၇၈၄ ခုႏွစ္ မတိုင္ခင္ကပင္ ရခိုင္ျပည္မွာ အမ်ိဳးသားစည္းလုံးညီညြတ္ရီးနန္ ့ႏိုင္ငံရီးအုပ္ခ်ဴပ္ရီးတိ ယိုယြင္းပ်က္စီးနိန္ဗ်ာယ္” လို ့ ေထာက္ျပေျပာဆိုကတ္ေတ။ ေယျပီးေက ဆက္ပနာေကာက္ခ်က္ခ်ကတ္စြာက ေအပိုင္ မညီညြတ္မွဳေၾကာင့္ ဗမာရို ့၏သိမ္းပိုက္ျခင္းကိုခံခရျပီးေက ရခိုင္ရို ့အခ်ဴပ္အျခာအာဏာက်ဆုံးလားရျခင္းေရ ရခိုင္သားမွာ အဓိကတာ၀န္ဟိေရ ရခိုင္သားတိရာ သမိုင္းတရားခံျဖစ္ေတလို ့ လက္ညွိဳးထိုးအျပစ္တင္ေ၀ဖန္ျခင္းတိကို တြိလာရေရ။ ေအခ်င့္ေရ ရခိုင္ႏိုင္ငံရီးသမိုင္း၏ပကတိအမွန္တရားကို မ်က္ကြယ္ျပဳပနာ အဓိပၺါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္အမွားနန္ ့ တရားခံအစစ္ျဖစ္ေတ ဗမာကို ပန္းကုံးစြပ္ဂုဏ္ျပဳဖို ့ၾကိဳးစားျခင္းပင္ ျဖစ္ေတ။
ကမၻာ့ႏိုင္ငံရီးသမိုင္းနန္ ့လူ ့အဖြဲ ့အစည္းတိေျပာင္းလဲလာမွဳတိကို ေလ့လာၾကည့္လိုက္ေက တိုင္းျပည္ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ျပည္တြင္းျပႆနာ အုပ္စုအားျပိဳင္မွဳနန္ ့ ၀ိ၀ါဒကြဲျပားမွဳဆိုစြာ ဟိကတ္ေတ။ ဥပမာ- ၁၆၄၉ ခုႏွစ္မွာ အဂၤလန္ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ပြါးချပီးေက ခ်ားလ္စ္ တစ္ (Charles I) ဘုရင္ကို လူထုတရားစီရင္ရီးနန္ ့ေဂါင္းျဖတ္သတ္ပစ္လိုက္ကတ္ေတ။ ယင္းခ်င့္ေနာက္ပိုင္း အိုလီဗာ ခရုမ္း၀ဲလ္ (Oliver Cromwell) ဦးေဆာင္မွဳေအာက္မွာ ပါလီမန္အာဏာသွ်င္စနစ္ေပၚလာျပီးေက ႏိုင္ငံရီးပဋိပကၡက ရွည္လားခပနာ ေနာက္ဆုံး ၁၆၈၈-၁၆၈၉ မွာျဖစ္ေပၚခေရ ဂလိုရီးယာ့စ္ေတာ္လွန္ရီး (The Glorious Revolution) နန္ ့အဆုံးသတ္လားခေရ။ ျပင္သစ္မွာေလ့ ယင္းပိုင္ဗ်ာယ္။ ၁၇၉၃ ခုႏွစ္ ဂ်န္န၀ါရီလ ၂၁ ရက္နိန္ ့မွာ လူ၀ီ ၁၆ ဘုရင္ကို ေဂါင္းျဖတ္မသတ္ေတ စေစာပိုင္းေခ်ကာလကပင္ သက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္စနစ္ကို ဆန္ ့က်င္ေရအုပ္စုနန္ ့ေထာက္ခံေရ အုပ္စုက ရာစုနန္ ့ခ်ီပနာ အားျပိဳင္နိန္ခကတ္ေတ။
ေအခ်င့္တိကို ႏွိဳင္းယွဥ္ေလ့လာၾကည့္ေက ေျမာက္ဦးေခတ္ေႏွာင္းပိုင္းမွာ ျဖစ္ခေရ ရခိုင္ရို ့ျပည္တြင္း ႏိုင္ငံရီးပဋိပကၡစြာ အဆန္းမဟုတ္ တသီးတျခားျဖစ္ရပ္မဟုတ္ပါ။ ႏိုင္ငံရီးျဖစ္စိုင္၏သေဘာသဘာ၀တခုရာ ျဖစ္ပါေရ။ ေယေကေလ့ ေအနိန္ရာမွာ လက္ခံလို ့မရႏိုင္ေရ ခြင့္မလႊတ္ႏိုင္ေရ သမိုင္းျဖစ္ရပ္တခုက ဗမာတိေရ ရခိုင္ျပည္ကို စစ္မေၾကျငာပဲ နယ္ခ်ဲ ့က်ဴးေက်ာ္၀င္သိမ္းပနာ လူမဆန္ေရ စစ္ရာဇ၀တ္မွဳ (War crime) ကို က်ဴးလြန္ခကတ္ျခင္းပင္ ျဖစ္ပါေရ။ သိန္းခ်ီေရ အျပစ္မဲ့ရခိုင္ျပည္သူလူထုကို ဗမာတိသတ္ျဖတ္ခကတ္ျခင္းေရ ကမၻာမွာ ပထမဆုံးလို ့ေျပာလို ့ရေရ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးလုံးကို အစုလိုက္အျပဳံလိုက္သတ္ျဖတ္ျခင္း (Genocide) စစ္ရာဇ၀တ္မွဳကို ဗမာက က်ဴးလြန္ချခင္းပင္ ျဖစ္ပါေရ။ ေအခ်င့္စြာ ၁၈၈၅ ခုႏွစ္နန္ ့ ၁၉၀၈ ခုႏွစ္ၾကားကာလမွာ ဘယ္လဂ်ီယံႏိုင္ငံ၏ဘုရင္ လီယိုပိုးဒ္ ၂ (Leopold II) ေရ ကြန္ဂိုလူမ်ိဳး ၁၀ သန္းကို ႏွိပ္စက္သတ္ျဖတ္ချခင္းနန္ ့လားတူနိန္ေရပိုင္၊ ၁၉၄၁ ခုႏွစ္နန္ ့ ၁၉၄၅ ခုႏွစ္ၾကားကာလမွာ နာဇီဂ်ာမန္တိက ဂ်ဴးလူမ်ိဳး ၆ သန္းကို သတ္ျဖတ္ခကတ္ေတ ဟိုလိုေကာ့ဇ္ (The Holocaust) အျဖစ္အပ်က္နန္ ့ေလ့လားတူနိန္ပါေရ။
ရခိုင္သမိုင္းပညာသွ်င္ ဂ်က္လိုင္ဒါ (Jacques P. Leider) က ဗမာပေဒသရာဇ္အဆက္ဆက္ေရ ရခိုင္ကို အျမဲတမ္းရန္သူအျဖစ္သတ္မွတ္ထားခပနာ ရခိုင္ျပည္ကို၀င္သိမ္းဖို ့ အခ်ိန္တိုင္းၾကံစည္နိန္ခေၾကာင္းကို သမိုင္းမွတ္တမ္းမွတ္ရာတိနန္ ့ေထာက္ျပေျပာဆိုျပီးေက ၁၇၈၄ ခုႏွစ္မွာ ရခိုင္ျပည္ကို ၀င္မသိမ္းခင္ ၃ ႏွစ္အယင္ကပင္ ဗမာတိစြာ လူသူလက္နက္စုေဆာင္းပနာ အဆင္သင့္ေစာင့္နိန္ခကတ္ေၾကာင္းကို သူ၏သမိုင္းသုေတသနစာတမ္းတစ္ေစာင္မွာ ရြီးထားပါေရ။ ေအခ်င့္ကိုၾကည့္ေက ဗမာေရ ရခိုင္ကို တမင္တကာအကြက္က်က်စီစိုင္ျပီးေက နယ္ခ်ဲ ့က်ဴးေက်ာ္၀င္ေရာက္သတ္ျဖတ္ပနာ လူမဆန္ေရ စစ္ရာဇ၀တ္မွဳကိုက်ဴးလြန္ခကတ္ေၾကာင္း ေပၚလြင္ထင္ရွားနိန္ပါေရ။
တရားမွ်တမွဳကိုတန္ဖိုးထားေရ ဇာလူသားမဆို အမွန္တရားကိုျမတ္ႏိုးေရ ဇာသူပင္ျဖစ္ျဖစ္ လူ ့အျခီခံဆင္ျခင္တုံတရားနန္ ့ကိုယ္က်င့္သီလဟိေရ လူတိုင္းက လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မွဳကို က်ဴးလြန္ခေရ ဗမာပေဒသရာဇ္ေသာင္းက်န္းသူ လူသတ္သမားတိ (Burmese brutal marauders) ကုိ ရွုုတ္ခ်သင့္ေရပိုင္ မ်က္ေမွာက္ကာလမွာေလ့ ရခိုင္ျပည္နန္ ့ရခိုင္လူမ်ိဳးကို ဗမာျပည္တြင္းကိုလိုနီစနစ္နန္ ့ စနစ္တက်ဂုတ္သြီးစုပ္လူရုပ္မေပါက္ေအာင္ ႏွိပ္စက္အုပ္ခ်ဴပ္နိန္ျခင္းကို ဆန္ ့က်င္သင့္ေရ။ လူ ့ယိုင္ေက်းမွဳျမင့္ပါလတ္ေတ ကမၻာ့ရြာမွာ လူသားရို ့၏မြီးရာပါတာ၀န္၀တၱရားျဖစ္ေတ တရားမွ်တမွဳ တန္းတူရီးနန္ ့ျငိမ္းခ်မ္းရီးကို ထိန္းသိမ္းေဖာ္ေဆာင္လားဖို ့ မတရားမွဳ အဓမၼစနစ္နန္ ့ေတာရိုင္း၀ါဒတိကို ရင္ဆိုင္တိုက္ထုတ္အျမစ္ျပဳတ္ေအာင္လုပ္လားဖို ့လိုအပ္ေတ။
ျမင့္တခါ နိမ့္တလွည့္ သခၤါရသေဘာနန္ ့ျပည့္နိန္ေရ သမိုင္းရီစီးေၾကာင္းထက္မွာ ကမၻာတျခမ္းကိုလႊမ္းမိုးထားခေရ ေရာမအင္ပါယာၾကီးနိဂုံးခ်ဴပ္လားခရေရပိုင္၊ အဂၤလိပ္နီမ၀င္အင္ပါယာၾကီးေလ့ နီ၀င္လားခရေရပိုင္ စစ္တပ္ဗဟိုျပဳဗမာအင္ပါယာနန္ ့ ဗမာကိုလိုနီမူ၀ါဒျဖစ္ေတ “တို ့တာ၀န္အေရးသုံးပါး” ေလ့ ေဒရာစုမွာ အနိစၥသေဘာနန္ ့ကိစၥေရွာလားဖို ့စြာကို ၾကိဳျမင္နိန္မိပါေၾကာင္း ေျပာခ်င္ပါေရ။
ခိုင္ေအာင္ေအာင္
၁၆၊၁၀၊၁၂၀၁၄

Popular Posts

Recent Posts

Unordered List

Text Widget

Ads 200x200

Ads 200x200
Mrauk-U View

Contact Us

Name

Email *

Message *

Flickr Images

ရခိုင္စာလွဳပ္ရွားမွဳအတြက္ စိတ္အဟာရ အေတြးအျမင္လမ္းစနန္ ့ အသိခြန္အားတိ ပီးေရနိန္ရာ

About me

Feature (Side)

top social

Powered by Blogger.

top navigation

Navigation-Menus (Do Not Edit Here!)

Pages - Menu

Popular Posts

Followers

Popular Posts

Featured Posts